เมื่อต้องเดินทางไปต่างประเทศ สิ่งสำคัญไม่ที่แพ้กับการเตรียมเอกสาร คือการจัดกระเป๋าถือขึ้นเครื่องและกระเป๋าสัมภาระที่ต้องโหลดใต้ท้องเครื่อง นอกจากจะต้องเตรียมของใช้ส่วนตัวและเอกสารสำคัญแล้ว ยังต้องระวังเรื่องกฎหมายและข้อบังคับด้านการบิน ซึ่งมีกฎระเบียบเกี่ยวกับสิ่งของต้องห้ามที่อาจก่อให้เกิดอันตรายบนเครื่องบิน หากผู้โดยสารนำวัตถุต้องห้ามขึ้นเครื่อง อาจถูกยึดของหรือได้รับโทษตามกฎหมาย ดังนั้นเพื่อให้การเดินทางเป็นไปอย่างราบรื่น ควรศึกษาข้อห้ามเกี่ยวกับสิ่งของอันตรายก่อนขึ้นเครื่อง ในบทความนี้จะให้ความรู้เกี่ยวกับสิ่งของอันตราย 20 อย่างที่ห้ามนำขึ้นเครื่องบิน
20 สิ่งของวัตถุอันตรายที่ห้ามนำขึ้นเครื่องบิน
1. อาวุธปืน
เครื่องกระสุนปืนและสิ่งเทียมอาวุธปืนตามกฎหมายว่าด้วยอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืนถือเป็นสิ่งของต้องห้ามที่อาจเป็นอันตรายต่อความปลอดภัยของเครื่องบินหรือผู้โดยสาร ห้ามนำขึ้นเครื่องบินโดยเด็ดขาด เพราะอาจถูกนำไปใช้เพื่อก่อการร้ายหรือก่ออาชญากรรมบนเครื่องบิน
2. วัตถุระเบิด
สามารถแยกย่อยเป็นประเภทของการระเบิดได้ ดังนี้
- สารและวัตถุที่มีอันตรายจากการระเบิดเป็นมวล
- สารและวัตถุที่มีอันตรายจากการกระเด็นของเศษชิ้นส่วน แต่ไม่มีอันตรายจากการระเบิดเป็นมวล
- สารและวัตถุที่มีอันตรายจากไฟไหม้และอาจมีอันตรายจากแรงระเบิดเล็กน้อยหรือการกระเด็นของเศษชิ้นส่วนเล็กน้อย หรือทั้งสองอย่าง แต่ไม่มีอันตรายจากการระเบิดเป็นมวล
- สารและวัตถุที่ไม่มีอันตรายอย่างมีนัยสำคัญ
- สารที่ไวต่อการกระตุ้นต่ำมาก แต่มีอันตรายจากการระเบิดเป็นมวล
- วัตถุที่ไวต่อการกระตุ้นต่ำมากเป็นพิเศษ และไม่มีอันตรายจากการระเบิดเป็นมวล
สารและวัตถุดังกล่าวที่ต้องห้ามนำขึ้นเครื่องบินเพราะอาจทำให้เกิดการระเบิดจากแรงดันหรืออุณหภูมิในห้องสัมภาระได้
3. ก๊าซ (Gases)
ไม่ว่าจะอยู่ในรูปแบบถัง อัดกระป๋อง หรือภาชนะบรรจุใด ๆ สามารถแบ่งออกเป็นประเภทย่อย ดังนี้
4. ของเหลวไวไฟ (Flammable liquids)
ของเหลวไวไฟรายละเอียดมี ดังนี้
- น้ำมันเชื้อเพลิง
- แอลกอฮอล์เข้มข้น 70% เช่น เมทานอล, เอทานอล และไอโซโพรพานอล
- ทินเนอร์หรือสารละลาย
- น้ำมันไฟแช็ค
5. ของแข็งไวไฟ (Flammable solids)
สารที่เสี่ยงต่อการลุกไหม้ได้เอง เช่น
- ฟอสฟอรัสขาว (White Phosphorus) สามารถติดไฟได้เองเมื่อสัมผัสกับอากาศ
- แมกนีเซียม (Magnesium) สามารถติดไฟและเผาไหม้ที่อุณหภูมิสูงมาก
- ผงอะลูมิเนียม (Aluminum Powder) เกิดการลุกไหม้ได้ง่ายเมื่อสัมผัสกับประกายไฟ
6. สารหรือก๊าซ
เมื่อสัมผัสกับน้ำแล้วทำให้เกิดการไวไฟ ได้แก่
- อะเซทิลีน (Acetylene) ก๊าซที่ติดไฟง่าย อาจเกิดการระเบิดได้หากสัมผัสกับน้ำในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม
- ไฮโดรเจน (Hydrogen) เมื่อโลหะบางชนิด เช่น โซเดียมหรือแคลเซียมทำปฏิกิริยากับน้ำ จะปล่อยก๊าซไฮโดรเจนซึ่งติดไฟได้ง่าย
7. สารออกซิไดซ์และออร์แกนิคเปอร์ออกไซด์
- สารออกซิไดซ์ (Oxidizing Substances) คือ สารที่สามารถปล่อยออกซิเจนหรือกระตุ้นให้สารอื่นติดไฟได้ง่ายขึ้น เช่น สารฟอกขาวและโพแทสเซียมเปอร์แมงกาเนต
- ออร์แกนิคเปอร์ออกไซด์ (Organic Peroxides) คือ สารเคมีที่มีออกซิเจนในโครงสร้างโมเลกุลและสามารถสลายตัวได้ง่าย ก่อให้เกิดความร้อนและอาจทำให้เกิดการระเบิด เช่น เบนซิลเปอร์ออกไซด์ (Benzoyl Peroxide)
8. สารพิษและสารติดเชื้อ (Toxic and infectious substances)
9. วัสดุกัมมันตรังสี (Radioactive material)
10. สารกัดกร่อน (Corrosive substances)
สารเคมีที่มีฤทธิ์ทำลายหรือกัดกร่อนโลหะ เนื้อเยื่อมนุษย์ หรือวัสดุต่าง ๆ ได้ ซึ่งอาจทำให้เกิดอันตรายร้ายแรง หากหกรั่วไหลระหว่างการเดินทางทางอากาศ เช่น กรดซัลฟิวริก และกรดไฮโดรคลอริก เป็นต้น
รายการวัตถุอันตรายลำดับที่ 1-10 ถือเป็นวัตถุต้องห้ามที่มีอันตรายต่อความปลอดภัยของอากาศยานหรือผู้โดยสาร ให้เป็นไปตาม Dangerous Goods List ที่กำหนดไว้ในข้อกำหนด ทางเทคนิคขององค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ
ซึ่งวัตถุในลำดับ 11 – 20 ถัดไปนี้ บางชนิดสามารถนำติดตัวหรือโหลดลงกระเป๋าไว้ใต้เครื่องได้ แต่จะต้องแจ้งให้กับสายการบินทราบและจะอยู่ภายใต้การควบคุมตามกฎระเบียบที่เคร่งครัด หรือจำกัดปริมาณในการนำขึ้นเครื่อง ได้แก่
11. อุปกรณ์รักษาความปลอดภัยที่ใช้แบตเตอรี่ลิเธียม
รวมถึงเครื่องตรวจจับโลหะและกล้องวงจรปิด
12. อุปกรณ์ที่ใช้พลังงานไฟฟ้าจากแบตเตอรี่ลิเธียมอิออนหรือลิเธียมเมทัล
เช่น โน้ตบุ๊ก, กล้องถ่ายรูป, โทรศัพท์มือถือ หากโหลดใต้เครื่อง ต้องปิดเครื่องและบรรจุหีบห่ออย่างเหมาะสม
13. แบตเตอรี่สำรองและ Power Bank
ต้องเป็นแบตเตอรี่ลิเธียมที่มีกำลังไฟ 100Wh – 160Wh จำกัดไม่เกิน 2 ก้อนต่อคน หากกำลังไฟเกินกว่าที่กำหนดห้ามนำขึ้นเครื่อง
14. อุปกรณ์ป้องกันตัว
อุปกรณ์ที่มีสารก่อให้เกิดการระคายเคืองหรือทำให้หมดความรู้สึก เช่น สเปรย์พริกไทย, แก๊สน้ำตา ห้ามนำขึ้นเครื่องทุกกรณี
15. อุปกรณ์ช็อตไฟฟ้า
เช่น ไม้ตียุง ห้ามนำขึ้นเครื่องโดยเด็ดขาด ทั้งในสัมภาระที่ถือขึ้นเครื่องและสัมภาระโหลดใต้เครื่อง
16. โน้ตบุ๊กและแท็บเล็ต
ที่มีแบตเตอรี่ลิเธียมที่มีน้ำหนัก มากกว่า 0.3 กรัม และไม่สามารถถอดแบตเตอรี่ออกได้ ห้ามนำขึ้นเครื่อง
17. ของมีคม
วัตถุที่อาจใช้เป็นอาวุธ เช่น มีด, กรรไกร, สนับมือ, ใบมีดโกน เพราะอาจถูกใช้เป็นอาวุธทำร้ายผู้โดยสารหรือลูกเรือ
18. ของเหลว
สามารถพกพาได้ แต่จำกัดไม่เกิน 100 มิลลิลิตรต่อขวดและรวมกันไม่เกิน 1,000 มิลลิลิตร ภาชนะที่บรรจุจะต้องเป็นภาชนะแบบใสและใส่ในถุงซิปล็อกแบบใส โดยจะต้องแสดงให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบ ณ จุดตรวจ
19. พืชและดอกไม้สด
ไม่สามารถนำขึ้นเครื่องได้ แม้จะมีใบอนุญาตจากหน่วยงานของรัฐ
20. อุปกรณ์กีฬาบางชนิด
เพราะจะสามารถใช้เป็นอาวุธได้ก่อความไม่สงบบนเครื่องบินได้ จึงห้ามนำขึ้นเครื่องบิน เช่น ไม้เบสบอล, ไม้กอล์ฟ, กระบอง, ไม้คิว แต่สามารถขนขึ้นเครื่องได้โดยนำไปฝากไว้ที่ใต้ท้องเครื่อง
วัตถุที่ต้องแสดงก่อนติดตัวขึ้นเครื่อง
ท่านสามารถแจ้งให้เจ้าหน้าที่ทราบก่อนนำติดตัวหรือโหลดกระเป๋าขึ้นเครื่องอีกหลายรายการ โดยเฉพาะข้อห้ามในการนำสิ่งของเข้าในประเทศนั้น ๆ รวมไปถึงสิ่งของ , เสื้อผ้าที่เป็นของปลอมหรือสินค้าละเมิดลิขสิทธิ์ที่บางประเทศห้ามนำเข้าหรืออาจถูกยึดไว้ที่สนามบิน ควรศึกษาข้อมูลเพิ่มเติม หากไม่มั่นใจให้สอบถามไปยังสายการบินที่ใช้บริการ
ทำไมถึงห้ามนำสิ่งของห้ามนำขึ้นเครื่องบิน
เหตุผลหลักที่สิ่งของเหล่านี้ถูกห้ามนำขึ้นเครื่องบินคือ ความปลอดภัยของผู้โดยสารและลูกเรือ สิ่งของบางอย่างอาจก่อให้เกิดอันตรายโดยตรง เช่น การระเบิดหรือไฟไหม้ ในขณะที่บางอย่างอาจถูกใช้เป็นอาวุธหรือก่อให้เกิดความตื่นตระหนกบนเครื่องบินได้ นอกจากนี้สิ่งของบางประเภทอาจรบกวนระบบการทำงานของเครื่องบิน เช่น สารแม่เหล็กไฟฟ้า หรือสารเคมีที่อาจทำปฏิกิริยากับอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์
ลืมสิ่งของต้องห้ามออกจากกระเป๋า ทำอย่างไร
หากพบว่ามีสิ่งของต้องห้ามในกระเป๋า ไม่ว่าจะโดยตั้งใจหรือไม่ตั้งใจ ให้ทำดังนี้
- แจ้งเจ้าหน้าที่ทันที ไม่ควรพยายามซ่อนหรือนำสิ่งของนั้นขึ้นเครื่องบินโดยไม่แจ้ง เพราะอาจทำให้คุณถูกปรับหรือถูกจับกุมได้
- ทิ้งสิ่งของนั้น หากเป็นสิ่งของที่ไม่สำคัญหรือไม่สามารถนำขึ้นเครื่องได้ ให้ทิ้งในถังขยะที่จัดเตรียมไว้
- ส่งสัมภาระกลับ หากเป็นสิ่งของที่มีค่าและไม่สามารถทิ้งได้ ให้ส่งสัมภาระกลับหรือจัดส่งทางอื่นแทน
- ตรวจสอบกฎหมายประเทศปลายทาง บางสิ่งของอาจถูกห้ามเฉพาะในบางประเทศ ดังนั้นควรตรวจสอบกฎหมายของประเทศที่คุณจะเดินทางไป
เคล็ดลับการจัดกระเป๋าเดินทางอย่างปลอดภัย
- ตรวจสอบสิ่งล่วงหน้า ก่อนจัดกระเป๋า ควรศึกษารายการสิ่งของที่ห้ามนำขึ้นเครื่องบินจากสายการบินหรือเว็บไซต์ของสนามบิน
- แยกของใช้จำเป็น ควรแยกสิ่งของที่อาจเป็นปัญหาไว้ต่างหาก เพื่อให้ง่ายต่อการตรวจสอบ
- มีกระเป๋าสำหรับของเหลว ของเหลวทั้งหมดควรใส่ในถุงพลาสติกใสและมีปริมาณไม่เกิน 100 มิลลิลิตรต่อชิ้น
- แบตเตอรี่สำรองและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ นำพกติดตัวขึ้นเครื่องไปด้วย เมื่อขึ้นเครื่องแล้วห้ามเก็บไว้บนชั้นเก็บของเหนือศรีษะ
- สิ่งของผิดกฎหมาย ยาเสพติดหรือของมีคมที่สามารถใช้เป็นอาวุธติดตัว
การเดินทางไปต่างประเทศเป็นเรื่องที่ต้องเตรียมตัวอย่างรอบคอบ โดยเฉพาะการจัดกระเป๋าเดินทางให้ปลอดภัยและปฏิบัติตามกฎระเบียบการบิน การรู้จักสิ่งของต้องห้ามและเข้าใจเหตุผลเบื้องหลังจะช่วยให้คุณหลีกเลี่ยงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นได้ ดังนั้นก่อนเดินทางควรตรวจสอบรายการสิ่งของที่ห้ามนำขึ้นเครื่องบินและจัดกระเป๋าอย่างระมัดระวังเพื่อให้การเดินทางของคุณเป็นไปอย่างราบรื่น
ถ้าคิดถึงเรื่องประกัน TPIS ตรีเพชรอินชัวรันส์ โบรกเกอร์ประกันภัย เป็นที่ปรึกษาด้านประกันภัยรถยนต์ ประกันการเดินทาง และประกันด้านสุขภาพ
